Shkup, 26 gusht, Zhurnal.mk – Mijëra dele tashmë janë asgjësuar ose ngordhur për shkak të përhapjes së lisë së deleve dhe dhive, ndërsa Qeveria, në vend që menjëherë me mjete buxhetore të sigurojë vaksina, ende pret donacionin e paralajmëruar nga Turqia dhe ndihmë shtesë nga Bashkimi Evropian, reagoi Levica përmes kumtesës.
Nga partia thonë se problem shtesë është fakti që nuk ka afat të saktë kur vaksinat do të mbërrijnë, e madje edhe pas dorëzimit të tyre, dozat duhet të kalojnë kontrolle për siguri, cilësi dhe efikasitet para se të fillojë përdorimi i tyre. Ndërkohë, infeksioni vazhdon të përhapet, ndërsa blegtorët mbeten pa tërë tufat dhe pa siguri për ekzistencën e tyre.
Sipas të dhënave që i përmend Levica, deri tani janë asgjësuar ose ngordhur rreth 10.000 dele, janë regjistruar mbi 50 vatra, ndërsa mbi 100 rritës në pjesën lindore të vendit i kanë humbur tufat e tyre. Në rajonin e Shtipit, vlerësimet janë se sëmundja ka përfshirë mes 70 dhe 80 për qind të fondit të deleve.
Nga partia theksojnë se pasojat nuk kufizohen vetëm në humbjen e momentit të kafshëve, sepse blegtorët mbeten pa burimin bazë të të ardhurave, ndërsa rindërtimi i tufës që është krijuar me vite nuk mund të zgjidhet vetëm me një kompensim të njëhershëm për shkak të eutanazisë.
Levica akuzon se institucionet kompetente kanë pasur paralajmërime për rrezikun edhe para se sëmundja të përhapej në Maqedoni. Si shembull përmendet përhapja e mëparshme e sëmundjes në Greqi, kur blegtorët vendas, sipas partisë, kanë kërkuar vaksinim të menjëhershëm ndërhyrës, por vaksina nuk janë siguruar.
Rasti i parë i konfirmuar në vend është regjistruar më 27 janar në Kumanovë. Edhe pse në shkurt Agjencia për Ushqim dhe Veterinari informoi se gjendja është vënë nën kontroll, në periudhën e mëvonshme infeksioni u përhap në Shën Nikollë, Koçan, Radovish, Shtip dhe vende të tjera në pjesën lindore të vendit.
Levica reagoi shtesë për situatën në të cilën një pjesë e blegtorëve, nga frika e përhapjes së sëmundjes, kanë filluar vetë të sigurojnë vaksina nga Turqia. AHV më pas paralajmëroi se vaksinimi i paautorizuar është i paligjshëm dhe mund të ndikojë edhe mbi të drejtën e kompensimit.
Nga partia pyesin pse shteti nuk ka siguruar vaksinim të menjëhershëm, në vend që blegtorët vetë të kërkojnë zgjidhje jashtë vendit.
Kontestues është edhe kompensimi i paralajmëruar prej rreth 100 denarë për kilogram, i cili, sipas blegtorëve, nuk e pasqyron humbjen reale. Në të nuk janë përfshirë plotësisht vlera e krerëve riprodhues, prodhimi i humbur dhe koha e nevojshme për formimin e përsëritur të tufës.
Levica kërkon që Qeveria menjëherë të blejë vaksina me mjete buxhetore, të përgatisë plan të qartë dhe afate për vaksinim, publikisht të shpallë kriteret sipas të cilave do të zbatohet imunizimi dhe të sigurojë ekipe shtesë veterinare.
Nga partia kërkojnë edhe kompensim real për blegtorët e prekur, si dhe përcaktimin e përgjegjësisë për veprimet institucionale deri tani.
“Nëse Ministria vazhdon me këtë ritëm, nuk është larg rreziku që kur më në fund të mbërrijnë vaksinat, të mos ketë më fond të mjaftueshëm të deleve që duhet të shpëtohet”, paralajmëron Levica.
