Dashuria mund të jetë një nga përvojat më të bukura njerëzore, por ndonjëherë ndjenjat e forta mund të ngatërrohen me diçka tjetër: obsesionin.
Të mendosh shpesh për dikë, të ndjesh mungesën e tij apo të dëshirosh të kalosh kohë bashkë janë pjesë normale e një lidhjeje romantike.
Problemi fillon kur përqendrimi te personi tjetër bëhet aq i fortë sa ndikon në qetësinë, jetën e përditshme, kufijtë dhe lirinë e njërit ose të dy partnerëve.
Ku qëndron ndryshimi?
Dashuria ndërtohet mbi afërsinë, por edhe mbi lirinë. Një marrëdhënie e shëndetshme nuk kërkon që dy njerëz të jenë bashkë çdo minutë. Përkundrazi, ajo përfshin respekt, komunikim të mirë, ndershmëri, besim, barazi dhe pavarësi.
Organizata si ACOG i rendit pikërisht këto elemente ndër karakteristikat e një marrëdhënieje të shëndetshme.
Në dashuri, partneri shihet si një person më vete, me dëshira, miqësi, interesa dhe kufij të tij. Mund të ekzistojë afërsi e madhe emocionale pa humbur identitetin individual.
Një person që dashuron mund të thotë: “Dua të jem me ty, por e respektoj hapësirën tënde”, “Kam besim te ti edhe kur nuk jemi bashkë”, “Dua të di si ndihesh, jo të kontrolloj çfarë bën”, “Mund të mos biem dakord, por mund të flasim për këtë”.
Në një marrëdhënie të shëndetshme, kufijtë nuk shihen si kërcënim. Respektimi i tyre është pjesë e besimit.
Kur dashuria fillon të ngjajë me obsesionin?
Obsesioni karakterizohet më shumë nga një përqendrim i vazhdueshëm dhe i vështirë për t’u kontrolluar te personi tjetër. Mendimet mund të bëhen të përsëritura, ankthi mund të rritet dhe nevoja për siguri mund të bëhet gjithnjë e më e madhe.
Për shembull, një person mund të kontrollojë vazhdimisht nëse partneri është online, të analizojë çdo mesazh për të gjetur “shenja” të fshehura, të kërkojë vazhdimisht konfirmime se është i dashur ose të ndihet jashtëzakonisht i shqetësuar kur nuk merr përgjigje.
A ka besim apo nevojë për kontroll?
Në dashuri, besimi nuk do të thotë të mos kesh kurrë pasiguri. Do të thotë të jesh në gjendje t’i përballosh ato pa e kthyer marrëdhënien në një sistem kontrolli.
Obsesioni mund të shfaqet përmes kontrollimit të telefonit, kërkimit të fjalëkalimeve, pyetjeve të vazhdueshme për vendndodhjen ose xhelozisë së tepruar.
Kontrolli nuk është provë dashurie. Respektimi i kufijve është një element i rëndësishëm i marrëdhënieve të shëndetshme.
A mund të ekzistojë hapësira personale?
Të dashurosh dikë nuk do të thotë të heqësh dorë nga miqtë, familja, puna, hobet apo koha vetëm.
Në një marrëdhënie të shëndetshme, të dy personat mund të kenë jetën e tyre individuale dhe njëkohësisht të ndërtojnë një jetë të përbashkët. Pavarësia dhe identiteti personal janë pjesë e marrëdhënieve të shëndetshme.
Kur mungesa e partnerit për disa orë ose një ditë shkakton ankth të madh, frikë, zemërim apo nevojë për kontroll, ia vlen të reflektohet mbi atë që po ndodh.
A pranohen kufijtë e tjetrit?
Një nga testet më të qarta është mënyra se si reagojmë ndaj një “jo”-je.
Dashuria mund të zhgënjehet, por e respekton kufirin.
Obsesioni mund ta interpretojë kufirin si refuzim personal dhe të përpiqet ta kapërcejë atë.
Një partner mund të ketë nevojë për kohë vetëm, të mos dëshirojë të ndajë çdo detaj të jetës së tij ose të mos jetë gjithmonë i disponueshëm. Kjo nuk do të thotë automatikisht se nuk dashuron. Marrëdhëniet e shëndetshme kërkojnë që kufijtë e të dy personave të respektohen.
Një marrëdhënie e shëndetshme nuk kërkon humbjen e vetes për të mos humbur tjetrin. Ajo ndërtohet mbi dy njerëz që zgjedhin të jenë bashkë, duke ruajtur njëkohësisht respektin për veten dhe për njëri-tjetrin.
