Shkup, 20 gusht Zhurnal.mk – M-NAV ka dorëzuar një plotësim të ri të kallëzimit penal kundër anëtarëve të Bordit Drejtues, lidhur me miratimin e një huaje afatshkurtër prej 7 milionë eurosh për Ndërmarrjen Publike për Rrugët Shtetërore. Sipas dokumentit të siguruar nga „Fokus“, me kthimin e mjeteve në denarë, M-NAV ka pësuar dëm të drejtpërdrejtë financiar prej rreth 50 mijë eurosh.
Plotësimi i kallëzimit penal është dorëzuar më 18 gusht, ndërsa ka të bëjë me veprimet e Bordit Drejtues në lidhje me huanë.
Sipas dokumenteve, Qeveria kishte miratuar vendim me të cilin e obligonte M-NAV-in të japë një hua afatshkurtër prej 7 milionë eurosh. Bordi Drejtues i M-NAV-it, në mbledhjen e 65-të të mbajtur më 16 korrik 2026, fillimisht e kishte refuzuar kërkesën.
Siç thuhet në kallëzimin penal, vendimi ishte marrë me arsyetimin se huaja ishte në kundërshtim me disa ligje dhe marrëveshje ndërkombëtare, paraqiste rreziqe serioze financiare dhe juridike dhe mund të rrezikonte likuiditetin dhe reputacionin e kompanisë.
Në mbështetje të këtij qëndrimi ishte edhe mendimi i Agjencisë së Aviacionit Civil, i datës 16 korrik, ku, sipas kallëzimit, ishin theksuar pengesat ligjore.
Megjithatë, vetëm një ditë më vonë, më 17 korrik, i njëjti Bord Drejtues miratoi vendim të ri, me të cilin aprovoi huanë afatshkurtër prej 7 milionë eurosh për Ndërmarrjen Publike për Rrugët Shtetërore.
Paratë u kthyen në denarë, M-NAV pësoi dëm prej rreth 50 mijë eurosh
Sipas kallëzimit penal, më 13 gusht 2026, Ndërmarrja Publike për Rrugët Shtetërore i ktheu mjetet. Mirëpo, në vend që kthimi të bëhej në euro, mjetet u transferuan në llogarinë në denarë të M-NAV-it.
Për shkak të dallimit mes kursit blerës dhe atij shitës të valutës, gjatë konvertimit të mjeteve, M-NAV, sipas parashtruesve të kallëzimit, pësoi dëm të drejtpërdrejtë prej rreth 50 mijë eurosh.
Në kallëzim pretendohet se kthimi i shumës kryesore nuk e eliminon dëmin financiar tashmë të shkaktuar dhe as përgjegjësinë eventuale penale.
Personat e kallëzuar akuzohen se, në cilësinë e personave përgjegjës, kanë shfrytëzuar pozitën zyrtare dhe kanë tejkaluar kompetencat e tyre, duke i siguruar, sipas pretendimeve, përfitim të kundërligjshëm pasuror Ndërmarrjes Publike për Rrugët Shtetërore dhe duke i shkaktuar dëm M-NAV-it.
Mjetet ishin të dedikuara për navigacionin ajror
Në kallëzimin penal theksohet se, sipas „Listës së projekteve aktuale për investime publike“, projekti i vetëm i miratuar për M-NAV është „Projekti për avancimin e sistemit maqedonas të navigacionit ajror – faza e dytë“.
Projekti financohet me mjete nga BERZH-i dhe lidhet drejtpërdrejt me veprimtarinë bazë të M-NAV-it.
Prandaj, në kallëzim pretendohet se dhënia e huasë Ndërmarrjes Publike për Rrugët Shtetërore për ndërtimin e infrastrukturës rrugore nuk ishte paraparë si projekt i miratuar investimi publik për M-NAV-in.
Gjithashtu, në dokument referohet edhe te rregullat e Eurocontrol-it, sipas të cilave të ardhurat nga tarifat e fluturimeve janë të dedikuara dhe duhet të përdoren për mbulimin e shpenzimeve që lidhen me ofrimin e shërbimeve të navigacionit ajror.
Në dokument thuhet gjithashtu se marrëveshja e kredisë me BERZH-in, e nënshkruar më 29 korrik 2022, përmban detyrime kontraktuale kufizuese.
Sipas pretendimeve në kallëzim, dhënia e një huaje pa miratimin me shkrim të BERZH-it mund të përbëjë shkelje të marrëveshjes dhe të krijojë mundësi për kërkimin e pagesës së parakohshme dhe të plotë të kredive, vlera e të cilave në kallëzim thuhet se është 4.049.774,16 euro, si dhe për ndërprerjen e marrëveshjeve.
Në një rast të tillë, mosmarrëveshjet eventuale do të zgjidheshin përmes arbitrazhit, në përputhje me rregullat e UNCITRAL-it, pranë Gjykatës së Londrës për Arbitrazh Ndërkombëtar.
Sipas të dhënave të publikuara nga „Fokus“, më 29 korrik 2022, M-NAV kishte lidhur marrëveshje kredie me BERZH-in në vlerë prej 9,77 milionë eurosh, si dhe marrëveshje me Komercijalna Banka në vlerë prej 5 milionë eurosh.
Në shkurt të vitit 2023 ishte lidhur edhe marrëveshje për asistencë teknike me BERZH-in, nga e cila M-NAV kishte marrë grant prej 406 mijë eurosh.
Kështu, detyrimet totale sipas këtyre marrëveshjeve arrijnë në rreth 15 milionë euro.
Deri në fund të vitit 2025, nga mjetet e siguruara përmes marrëveshjes së kredisë për realizimin e projekteve ishin paguar 3.874.381 euro, ndërsa nga marrëveshja për asistencë teknike ishin shpenzuar 244.057 euro.
Në kallëzim paralajmërohet gjithashtu se dalja e mjeteve në valutë mund të rrezikojë likuiditetin e M-NAV-it, realizimin e projekteve që lidhen me sistemin e ri për menaxhimin e trafikut ajror (ATM), si dhe mundësinë e tërheqjes së transheve të ardhshme financiare.
Po ashtu, theksohet rreziku i dëmtimit të reputacionit të M-NAV-it para institucioneve kreditore vendore dhe të huaja, si dhe autoriteteve ndërkombëtare të aviacionit.
Në fund, në dokument theksohet se M-NAV, si ofrues i shërbimeve të navigacionit ajror, i siguron të ardhurat e tij nga tarifat e fluturimeve dhe se këto mjete, sipas rregullave të Eurocontrol-it, nuk duhet të përdoren për financimin e aktiviteteve që nuk lidhen me navigacionin ajror.
