ANALIZË – Paqja botërore në menunë e tryezës Trump-Putin-Xi

Nga D V
A+ A-
Rivendos

Paris, 17 nëntor, Zhurnal.mk – Presidentët e Kinës, Rusisë dhe Shteteve të Bashkuara do të diskutojnë paqen botërore gjatë takimit të tyre të parë trepalësh, të planifikuar për të enjten në kuadër të samitit të APEC-ut në Shenzhen.

Presidenti kinez Xi Jinping dhe homologët e tij amerikanë dhe rusë, Donald Trump dhe Vladimir Putin, do të zhvillojnë “diskutime të thella mbi ruajtjen e paqes botërore dhe promovimin e stabilitetit strategjik në marrëdhëniet midis fuqive të mëdha, të cilat do të jenë me rëndësi historike”, njoftoi dje zëdhënësja e Ministrisë së Jashtme kineze Mao Ning.

Kremlini dhe Shtëpia e Bardhë e kishin konfirmuar tashmë këtë takim tripalësh para Pekinit.

Autoritetet ruse theksuan dje rëndësinë ekstreme dhe simbolike të samitit të ardhshëm.

“Rëndësia dhe rëndësia simbolike e këtij takimi nuk mund të nënvlerësohen”, u tha gazetarëve Yuri Ushakov, këshilltari diplomatik i Vladimir Putin.

Diplomatët e lartë kinezë dhe amerikanë, nga ana e tyre, ngritën mundësinë që këto diskutime tripalëshe të mund të adresojnë çështjen e ndjeshme të kontrollit të armëve bërthamore.

Uashingtoni, i përballur me rritjen e shpejtë të arsenalit bërthamor të Kinës, ka shprehur dëshirën e tij që Kina të jetë pjesë e një marrëveshjeje për këtë çështje.

Por për çështjen e çarmatimit bërthamor, Pekini ka këmbëngulur prej kohësh që Shtetet e Bashkuara dhe Rusia të zvogëlojnë arsenalet e tyre bërthamore përpara se të bien dakord të bëjnë të njëjtën gjë.

Pas skadimit në shkurt të traktatit New START – marrëveshja e fundit dypalëshe e çarmatimit bërthamor midis Rusisë dhe Shteteve të Bashkuara – Donald Trump bëri thirrje për një “marrëveshje më të mirë”, duke përfshirë Kinën.

Deri më tani, Pekini ka refuzuar të bashkohet me negociatat mbi këtë temë.

Megjithatë, ministri i Jashtëm kinez Wang Yi dhe sekretari i Shtetit i SHBA-së Marco Rubio ranë dakord gjatë një bisede telefonike këtë javë mbi “rëndësinë e bisedave thelbësore në nivel udhëheqësish për të çuar përpara qëllime të tilla si paqja dhe denuklearizimi”, sipas Departamentit të Shtetit të SHBA-së.

Sekretari i përgjithshëm i OKB-së António Guterres vuri në dukje dje se nëse tre presidentët “angazhohen vërtet për denuklearizim kuptimplotë, ky do të jetë një hap i madh përpara për botën”.

“Ne kemi mbështetur prej kohësh domosdoshmërinë e çarmatimit bërthamor dhe besojmë se do të jemi vërtet të sigurt vetëm kur të jemi plotësisht të lirë nga armët bërthamore”, tha Guterres gjatë një samiti të ASEAN në Filipine.

– Irani –

Donald Trump deklaroi gjithashtu se ai dhe homologët e tij kinezë dhe rusë duhet të adresojnë çështjen e luftës së shkaktuar në fund të shkurtit nga sulmet izraelito-amerikane kundër Iranit.

“Do të flasim për shumë gjëra. Po përpiqemi t’i japim fund luftës në Iran”, tha ai të dielën.

Kina, një partnere e madhe ekonomike e Teheranit, ka kërkuar prej kohësh të luajë një rol ndërmjetësues në këtë konflikt, i cili ndonjëherë është përhapur në vendet fqinje, ka ndërprerë transportin global dhe ka shkaktuar një rritje globale të çmimeve të naftës.

Në fund të tetorit, Donald Trump pretendoi se Shtetet e Bashkuara kishin neutralizuar një pjesë të madhe të ushtrisë iraniane, por se ende duhej të “merreshin” me një ose dy objektiva.

Kina, nga ana e saj, pohon se “prioriteti absolut” është të shmanget një rifillim i armiqësive. Duke pasur parasysh këtë, ajo është takuar në javët e fundit me udhëheqës dhe diplomatë nga disa vende të Lindjes së Mesme.

Nga ana tjetër, çështja e pushtimit të Ukrainës nga Rusia mund të jetë një temë tabu gjatë negociatave trepalëshe.

Sipas një artikulli të ”Wall Street Journal” të botuar muajin e kaluar, Vladimir Putin shpresonte që këto diskutime do të çonin në një marrëveshje paqeje në Ukrainë të favorshme për Moskën, e cila nisi një ofensivë në shkallë të gjerë kundër vendit në vitin 2022.

Megjithatë, nuk ka gjasa që Xi Jinping ose Trump ta diskutojnë këtë.

Presidenti gjerman Frank-Walter Steinmeier, nga ana e tij, tregoi se gjatë një takimi të kohëve të fundit me Xi Jinping, kreu i shtetit kinez shprehu njëfarë “irritacioni” për idenë e përmendjes së Ukrainës gjatë bisedimeve trepalëshe.

“Ai theksoi në mënyrë të qartë se ky është një konflikt evropian në të cilin evropianët duhet të jenë të pranishëm edhe në tryezën e negociatave”, tha Steinmeier për rrjetin televiziv ARD.

Ky qëndrim bëri pak për të qetësuar Ukrainën, e cila është e shqetësuar për faktin se mund të lihet mënjanë.

Ministri i Jashtëm ukrainas, Andriy Sybiga, nga ana e tij, vlerësoi se një takim midis udhëheqësve amerikanë, kinezë dhe rusë “vetëm do ta nxiste Putinin të vazhdonte këtë luftë”.

artikuj të ndërlidhura

Kjo faqe interneti përdor cookies për të përmirësuar përvojën tuaj. Ne do të supozojmë se jeni dakord me këtë, por mund të çregjistroheni nëse dëshironi. Pranoj Lexo më tepër