Shkup, 7 gusht, Zhurnal.mk – Komisioni Rregullator për Energjetikë, nën drejtimin e Aco Ristovit, ka nisur fushatë mediatike për gjoja zgjerim të tarifës së lirë, ndërsa pas reklamës për “katër orë të lira” po përgatitet riformësim i plotë i sistemit tarifor, thonë nga partia Levica përmes kumtesës.
“Në tavolinë janë rishikimi i blloqeve, rregulla të ndryshme verore dhe dimërore, rrymë e lirë të shtunën dhe zhvendosja e konsumit në periudhën 11:00–15:00, kur fotovoltaikët krijojnë teprica. Ristov njëkohësisht pranon se energjia elektrike e mbrëmjes është bërë më e shtrenjtë dhe se ‘filozofia e tanishme e konsumit’ do të ndryshojë. Kjo hap drejtpërdrejt rrezikun që përfitimi ditor të paguhet me shkurtimin e orëve të lira të natës, zhvendosjen e kufijve të blloqeve ose çmim më të lartë pikërisht në periudhën kur familjet realisht konsumojnë më shumë.
Mazhoranca e VMRO‑DPMNE-së në karrigen rregullatore vendosi një ish‑kryetar komune nga radhët e tyre dhe partner biznesi të Mickoskit në sektorin energjetik, ndërsa tani nga publiku kërkon të besojë verbërisht në llogaritjet e tij të mbyllura. Pavarësia nuk dëshmohet me deklaratë pas emërimit. Ajo dëshmohet me të dhëna plotësisht të hapura, kontakte publike, interesa të deklaruara dhe vendime që çdo qytetar mund t’i verifikojë. Tek Ristov, deri tani shohim pamje të kundërt – biografia partiake është e njohur, e kaluara e tij afariste është e njohur, kompanitë përfshihen në përgatitjen e modelit, ndërsa matematika që do ta përcaktojë faturën e popullit mbetet e fshehur.
Ristov tashmë ka paralajmëruar se në proces do të përfshihen prodhuesit, operatorët, institucionet dhe pjesëmarrësit e tjerë të tregut energjetik. Kompanitë do të marrin periudhë për përshtatje teknike të sistemeve, ndërsa qytetarët për momentin marrin vetëm siguri se gjoja do të informohen me kohë. Shoqëritë energjetike diskutojnë për kostot, tepricat dhe problemet e tyre afariste që në fazën e përgatitjes, ndërsa ata që do ta paguajnë faturën duhet të presin modelin e gatshëm. Ky proces e shndërron RKE-në nga mbrojtës i konsumatorëve në tryezë të mbyllur negociatash mes rregullatorit dhe subjekteve të cilëve vetë rregullatori u miraton të ardhurat.
Levica kërkon që RKE menjëherë ta hapë të gjithë matematikën tarifore. Publiku duhet ta marrë modelin e plotë në format të përpunueshëm, me formulat, të dhënat hyrëse, projeksionet bursiere, prodhimin vendas të vlerësuar, konsumin e pritur dhe të gjitha skenarët që po shqyrtohen. Për çdo shoqëri energjetike duhet të publikohet sa kosto ka kërkuar, cilat zëra RKE i ka pranuar, cilat i ka refuzuar dhe mbi çfarë metodologjie është sjellë vendimi.
RKE duhet të përgatisë dhe të paraqesë publikisht fatura krahasuese për çdo variant që shqyrton. Qytetarët duhet të shohin sa do të paguajë një familje pensionistësh me një anëtar, një familje me katër anëtarë, një familje që ngrohet me energji elektrike, punëtorë që mungojnë gjatë ditës, kategori socialisht të cenueshme dhe biznese të vogla. Për çdo grup duhet të jetë e shënuar diferenca në denarë mes sistemit aktual dhe atij të propozuar. Vetëm kështu do të zbulohet nëse “më shumë orë të lira” vërtet e ulin faturën apo vetëm e zhvendosin konsumimin e shtrenjtë në pjesë tjetër të ditës.
Levica kërkon edhe regjistër publik të të gjitha takimeve të kryetarit dhe anëtarëve të RKE-së me ESM, EVN, MEPSO, MEMO, tregtarët, prodhuesit dhe shoqatat e tyre. Në regjistër duhet të figurojnë data, pjesëmarrësit, tema, kërkesat e dorëzuara dhe dokumentet e shqyrtuara. Ristov dhe anëtarët e tjerë duhet të publikojnë interesat e tyre aktuale dhe të mëparshme afariste, lidhjet pronësore dhe konfliktet e mundshme të interesit. Çdo votë për tarifën e re duhet të jetë e regjistruar dhe e arsyetuar individualisht, me emër dhe mbiemër.
E ftojmë Ristovin t’i publikojë autorët, formulat, të dhënat, takimet para se të prekë sistemin tarifor. Derisa populli të mos shohë kush fiton, kush humb dhe sa do të paguajë, ‘analizat’ e RKE-së mbeten paravan për shtrenjtim të përgatitur nga kuadri partiak i Mickoskit dhe i shkruar sipas masës së biznesit energjetik”, thuhet në kumtesën e partisë.
