Shkup, 31 gusht, Zhurnal.mk – Nesër, për shumë fëmijë, do të bjerë zilja e parë e shkollës për disa është fillimi i një udhëtimi të ri, për të tjerët vazhdim i një rruge tashmë të njohur. Por ajo që duhet të shtrohet si dilemë është se a po ndryshon sistemi arsimor në Maqedoninë e Veriut, apo thjesht po stagnon në vend? Arsimi nuk është vetëm një proces formal, por themeli mbi të cilin ndërtohet e ardhmja e një shoqërie. Nëse ky themel është i brishtë, atëherë edhe ndërtesa e shoqërisë do të jetë e pasigurt, shkruan Zhurnal.
Si është gjendja e arsimit sot në Maqedoninë e Veriut?
Arsimi fillor, aty ku formohen bazat e dijes dhe disiplinës, është pasqyra më e qartë e gjendjes së sistemit. Për fat të keq, partizimi i skajshëm ka prodhuar një realitet ku shumë mësimdhënës nuk janë aty për meritë profesionale, por për kalkulime politike. Ata që duhej të ishin në banka shkollore për të mësuar, sot gjenden para nxënësve pa kompetencën e nevojshme për t’i udhëhequr. Ky fenomen ka krijuar një cikël të rrezikshëm mungesa e cilësisë në fillore përcillet në të mesmen dhe më pas në universitetet, duke e dobësuar të gjithë zinxhirin arsimor.
Mungesa e disiplinës për të mësuar që nga fillorja është një plagë e thellë. Nxënësit shpesh nuk mësohen të kenë përgjegjësi, të respektojnë rregullat dhe të zhvillojnë aftësi bazike. Kur kjo mungesë disipline bartet në nivelet e larta, rezultati është një diplomë pa vlerë reale, një titull pa përmbajtje. Kjo gjeneron një treg të punës të mbushur me të rinj të diplomuar, por jo të përgatitur.
Në vend që arsimi të jetë një mekanizëm emancipues, ai shpesh shndërrohet në një fushë beteje politike. Kjo e bën sistemin të paqëndrueshëm dhe të paaftë për të ndjekur standardet ndërkombëtare. Nëse nuk ka depolitizim dhe profesionalizim të mësimdhënësve, çdo reformë mbetet vetëm në letër.
Nxënësit që shkojnë për të mësuar shkrim dhe lexim mbajnë telefonat në duar e vështirëson apo lehtëson ky fakt procesin arsimor?
Teknologjia ka depërtuar fuqishëm në çdo moshë, por tek fëmijët ajo po vepron në mënyrë të rrezikshme. Në vend që të përqendrohen në mësimin e shkrimit dhe leximit, shumë nxënës mbajnë telefonat në duar, duke krijuar një varshmëri të pashembullt. Ky fenomen nuk është thjesht një prirje moderne, por një sfidë serioze për procesin arsimor.
Shumica e hulumtimeve tregojnë se varshmëria ndaj teknologjisë është e dëmshme në fazat e hershme të zhvillimit. Truri i fëmijëve ka nevojë të jetë i freskët, i pa ngarkuar dhe i fokusuar në bazat e dijes. Kur ky fokus shpërqendrohet nga ekranet, aftësia për të lexuar, për të menduar kritikisht dhe për të zhvilluar kreativitetin bie ndjeshëm. Në vend të një mjeti ndihmës, teknologjia shpesh shndërrohet në pengesë.
Megjithatë, nuk mund të mohohet se teknologjia ka edhe potencial pozitiv. Nëse përdoret me masa të qarta dhe me udhëzime të sakta, ajo mund të shërbejë si një instrument për të pasuruar procesin mësimor. Problemi është se aktualisht mungon kontrolli dhe edukimi digjital, duke e lënë fëmijën të ekspozuar ndaj një bote virtuale pa filtra.
Kujtojmë që, Maqedonia e Veriut ka nevojë për një gjeneratë të artë që ta nxjerrë arsimin nga balta e stagnimit. Kjo kërkon depolitizim të plotë, profesionalizim të mësimdhënësve dhe një strategji të qartë për përdorimin e teknologjisë në mënyrë të dobishme. Optimzmi nuk duhet të shuhet: çdo vit i ri shkollor është një mundësi e re për të korrigjuar gabimet e së kaluarës. Nëse shoqëria e kupton se arsimi është investimi më i madh për të ardhmen, atëherë ndryshimi është i mundur. /Zhurnal.mk
