Shkup, 4 shtator Zhurnal.mk – Draft-Plani Detal Urbanistik J05 „Barutana“ ka marrë pëlqimin nga Qyteti i Shkupit, i cili, siç ka paralajmëruar kryetari i Shkupit, Orce Gjorgjievski, do të rishqyrtohet. Mirëpo, për këtë plan, zbatimi i të cilit në versionin fillestar, sipas kritikëve, do të rrezikonte sigurinë e qytetarëve të Shkupit për shkak se përfshin një zonë erozive, nuk është dhënë asnjë mendim, qoftë pozitiv apo negativ, nga Drejtoria për Mbrojtje dhe Shpëtim (DMSH). Kjo praktikisht i mundëson Komunës Qendër që ta vazhdojë procedurën.
Duke paralajmëruar për rreziqet e sigurisë që paraqet ky plan, Jane Dimeski nga „Shansa za Centar“ thotë: „Jemi marrë mjaft gjatë me politikë për ta ditur se politikë është kur jepet mendim, por politikë është edhe kur heshtet…“. „Fokus“ iu drejtua DMSH-së, por deri tani nuk ka marrë përgjigje.
Draft-Plani Detal Urbanistik „Barutana“, i cili aktualisht ndodhet në fazën e debatit publik pasi kaloi në Këshillin e Komunës me mbështetjen e këshilltarëve të LSDM-së dhe VMRO-DPMNE-së, ka marrë pëlqimin e Qytetit të Shkupit. Megjithatë, kryetari i Shkupit, Orce Gjorgjievski, ka paralajmëruar se ky pëlqim do të rishqyrtohet.
Por ky propozim-plan urbanistik nuk ka marrë fare mendim nga Drejtoria për Mbrojtje dhe Shpëtim, gjë që praktikisht ka mundësuar fillimin dhe vazhdimin e procedurës për miratimin e tij. Pikërisht kjo konsiderohet një nga pikat kryesore të kontestuara nga kritikët e planit.
Ndër ta prin iniciativa qytetare „Shansa za Centar“, nga ku theksojnë se nëse plani miratohet në versionin fillestar të propozuar, përveç të tjerash, do të rrezikohet siguria e qytetarëve të Shkupit, pasi zona që përfshin plani është e shënuar si zonë erozive.
– Këtu pylli, ashtu si në të gjithë Vodnon, duhet të shërbejë për mbrojtjen e qytetit. Nëse pylli mbetet dhe dendësohet, atëherë ky terren do të jetë në rregull. Por, nëse pylli pritet dhe zhvillohen aktivitete si ato që planifikohen me këtë plan, pra nëse ndërtohet, kjo zonë mund të kalojë në kategorinë e dytë të lartë të zonave erozive. Kjo do të thotë se erozioni tashmë bëhet realitet.
Nga lagjet e poshtme tashmë kemi shembuj me çarje të mureve… Si garantoni se me këtë ngarkesë shtesë nga objektet e mëdha nuk do të ketë pasoja? Nuk janë ndërtesa, administrativisht i konsiderojmë si shtëpi banimi, por të gjithë e dimë se në thelb janë ndërtesa të vogla dhe secila prej tyre mund të ketë nga 4 njësi banimi dhe 4 makina.
Pra, nëse ndërtohen këto 25 objekte të reja, që aktualisht nuk ekzistojnë, sipas këtij plani do të kemi edhe 100 apartamente dhe 100 makina shtesë.
Për më tepër, nëse e dimë se ekspertët thonë se gjatë ndërtimeve erozioni në sipërfaqet ndërtimore rritet deri në një mijë herë krahasuar me pyllin, fakti që kjo një ditë mund të mos përfundojë më poshtë është shqetësimi ynë më i madh.
Për t’u siguruar luks disa personave, ne po shkaktojmë një rrezik të madh. Për më tepër, pasojat dhe dëmet nga erozioni nuk shfaqen domosdoshmërisht në vendin ku ndodh ndërhyrja, por më poshtë, përgjatë rrjedhave.
Si do të garantoni se kjo nuk do të ndodhë pas 5, 10 apo 15 vitesh dhe se gjithçka nuk do të fillojë të rrëshqasë drejt zonave të banuara? Sepse nuk ka studim për erozionin, në plan nuk ka masa për mbrojtjen nga erozioni dhe nuk keni mendim nga Drejtoria për Mbrojtje dhe Shpëtim, që mendoj se është një nga institucionet kyçe që në këtë moment duhet të japë mendimin e saj, tha Jane Dimeski nga „Shansa za Centar“.
„Fokus“ iu drejtua DMSH-së me pyetjen se kur Komuna Qendër, sektori kompetent për urbanizëm në komunë dhe/ose kompania projektuese që e ka hartuar këtë plan urbanistik kanë kërkuar mendim për sigurinë e terrenit që përfshihet në DUP-in J05 „Barutana“.
Gjithashtu u pyet nëse Drejtoria e ka shqyrtuar kërkesën dhe pse ende nuk është deklaruar, gjë që i mundëson pushtetit lokal ta vazhdojë procedurën pavarësisht rreziqeve të mundshme për sigurinë. Deri tani nuk është marrë përgjigje.
Kur këshilltarja e ZNAM-it, Aleksandra Cvetanovska, pyeti nëse me planin e ri rrezikohet drejtpërdrejt siguria e qytetarëve për shkak të rrëshqitjeve të mundshme të dheut dhe nëse janë marrë mendime pozitive, drejtuesja e Sektorit për Urbanizëm, Tankica Hristova Spasovska, u përgjigj:
„Ne kërkuam mendim nga Drejtoria për Mbrojtje dhe Shpëtim, por nuk morëm përgjigje për kërkesën tonë. Sipas ligjit, nëse nuk ka përgjigje, atëherë ne mund të vazhdojmë me procedurën, pra nuk kemi mendim negativ.“
Nëse mungesa e një mendimi pozitiv nga DMSH-ja nuk e pengon miratimin e DUP-it dhe kjo do të ndodhte vetëm në rast se ekziston një mendim negativ, atëherë për të arritur procedura deri në këtë fazë nevojitet pëlqimi i Qytetit të Shkupit.
Një pëlqim i tillë është dhënë në vitin 2025, megjithatë kryetari i Shkupit, Orce Gjorgjievski, ka paralajmëruar se do të bisedojë me sektorin e urbanizmit dhe komisionin për të shqyrtuar mundësinë që procedura të kthehet një hap prapa.
– Si kryetar i ri i qytetit, kam të drejtë të kem një mendim ndryshe nga paraardhësit e mi. Në përgjithësi jam kundër ndërtimit të çfarëdo objekti në Vodno dhe kjo duhet të jetë e qartë për të gjithë opinionin. Çdo gjë në Vodno, përveç infrastrukturës, nuk është mirë. Ndoshta ne si gjeneratë nuk do t’i ndiejmë pasojat, ndoshta as fëmijët tanë, por nipërit dhe stërnipërit tanë do t’i ndiejnë, deklaroi ai, duke iu përgjigjur pyetjes së këshilltares Jana Bellçeva.
Ndërkohë, në prezantimin publik të djeshëm të draft-planit, vërejtje paraqitën përfaqësues të partive politike, iniciativave qytetare, por edhe qytetarë, të cilët thanë se ndërtimi i objekteve të reja në zonën erozive të Vodnos do të rrezikojë sigurinë e tyre, por edhe sigurinë e të gjithë qytetarëve të Shkupit.
Në këtë drejtim, ish-anëtarja e Komisionit Antikorrupsion, Biljana Ivanovska, kërkoi garanci me shkrim se zbatimi i një plani të tillë do të ishte i sigurt.
– Çfarë duhet të ndodhë, njerëz, a duhet të vijë Vodno deri në shesh? Meqë keni qenë atje kaq shumë herë, jeni të vetëdijshëm dhe e dini situatën, ju lutem të nënshkruani një deklaratë me të cilën garantoni se jeta e njerëzve nuk do të vihet në rrezik. Të shohim se nuk do të ndodhë asgjë. Ju lutem, nënshkruani, u bëri thirrje Ivanovska përfaqësuesve të Sektorit për Urbanizëm të Komunës, pasi ata thanë se kishin qenë të paktën 20–30 herë në terren.
Në këtë ngjarje të tensionuar nuk ishte i pranishëm kryetari i Komunës, Goran Gerasimovski, i cili më herët e kishte mbrojtur planin, duke thënë:
„Mediat vazhdimisht raportojnë se do të ketë 25 parcela të reja, dhe kjo është gënjeshtër. Të njëjtat parcela ekzistojnë edhe në DUP-et e mëparshme. Ne si komunë, ligjërisht, nuk mund të fshijmë asnjërën prej tyre. Nuk ka parcela të reja të vizatuara shtesë, por ka hapësirë të reduktuar për ndërtim…“
Për kujtesë, draft-DUP-i „Barutana“ parashikon ndërtimin e 25 objekteve me sipërfaqe të përgjithshme banimi prej 29.000 metrash katrorë, ndërsa objektet parashikohet të kenë përdhesë dhe dy kate.
Plani është në debat publik deri më 14 shtator, deri kur qytetarët do të kenë mundësi të paraqesin vërejtjet, propozimet dhe mendimet e tyre. Nëse ato pranohen, do të përfshihen në versionin e ri të planit, i cili më pas do të paraqitet para këshilltarëve.
