Bruksel, 21 shtator Zhurnal.mk – Vendet e Bashkimit Evropian dhanë një numër rekord lejesh të para qëndrimi për shtetasit jashtë BE-së gjatë vitit 2025, duke arritur në rreth 3.9 milionë leje, 10.1% më shumë se një vit më parë.
Sipas Eurostatit, bëhet fjalë për 355,350 leje më shumë krahasuar me vitin 2024. Kjo është shifra më e lartë që nga fillimi i regjistrimit të këtyre të dhënave në vitin 2008.
Punësimi ishte arsyeja kryesore për dhënien e lejeve të reja të qëndrimit, duke përbërë 33.6% të totalit, me një rritje prej 16.1% krahasuar me vitin paraprak,.
Në vend të dytë ishte bashkimi familjar, me 28.1% të lejeve dhe një rritje prej 14.1%, ndërsa lejet për arsim përbënin 15.5%, pasi u rritën me 9%.
E vetmja kategori që shënoi rënie ishte ajo e lejeve për arsye të tjera, ku përfshihet edhe mbrojtja ndërkombëtare, me një ulje prej 0.9%.
Spanja ishte vendi që lëshoi më shumë leje të para qëndrimi në vitin 2025, me 635,438 leje, ose 16.5% të totalit të BE-së.
Në Spanjë, arsyeja kryesore ishte bashkimi familjar. Vendi lëshoi 275,869 leje për këtë kategori, më shumë se çdo shtet tjetër anëtar. Ato përbënin 43.4% të të gjitha lejeve të dhëna nga Spanja.
Pas Spanjës renditen Gjermania me 605,292 leje, Polonia me 467,314, Italia me 433,099 dhe Franca me 377,462.
Këto pesë vende së bashku përbënin pothuajse dy të tretat e të gjitha lejeve të para të qëndrimit të lëshuara në BE gjatë vitit të kaluar.
Kur shifrat krahasohen me madhësinë e popullsisë, Malta ishte në krye me 57 leje për çdo 1,000 banorë. Pas saj vijnë Qiproja me 47 dhe Portugalia me 27, ndërsa mesatarja e BE-së ishte vetëm 9 leje për 1,000 banorë.
Në skajin tjetër, Sllovakia, Çekia, Rumania, Estonia dhe Bullgaria dhanë nga vetëm 4 leje për çdo 1,000 banorë.
Jo të gjitha vendet shënuan rritje. Rënien më të madhe e pati Kroacia, me 43.3% më pak leje se në vitin 2024, e ndjekur nga Greqia me 20.6% dhe Austria me 15.5%.
Ndërkohë, Portugalia pati rritjen më të madhe, me 154.9%, duke kaluar 310 mijë leje.
Sipas shtetësisë, ukrainasit morën numrin më të madh të lejeve të para të qëndrimit në BE, me 335,096 leje, ose 8.7% të totalit.
Polonia ishte destinacioni kryesor, duke lëshuar 72% të të gjitha lejeve të dhëna ukrainasve. Edhe për shtetasit bjellorusë, Polonia ishte destinacioni dominues, me 87% të lejeve, kryesisht për punësim.
Ukrainasit dhe brazilianët ishin dy shtetësitë që morën më shumë leje të lidhura me punësimin. Rreth 86.3% e lejeve të punës për ukrainasit u dhanë në Poloni, ndërsa 90.3% e lejeve të punës për brazilianët u dhanë në Portugali.
Pas ukrainasve, në totalin e BE-së renditen shtetasit e Indisë me 227,577 leje dhe të Marokut me 202,054.
Marokenët ishin grupi më i madh që mori leje për bashkim familjar në të gjithë BE-në. Më shumë se gjysma e këtyre lejeve, 51.7%, u lëshuan në Spanjë.
Spanja ishte gjithashtu destinacioni kryesor për shtetasit marokenë në përgjithësi, me 43.8% të lejeve të tyre. Kjo lidhet me komunitetet e konsoliduara të migrantëve, si dhe me lidhjet historike dhe gjuhësore të Spanjës me Marokun dhe vende si Venezuela, Kolumbia dhe Peruja.
Në fund të vitit 2025, në BE kishte gjithsej 27.8 milionë leje qëndrimi të vlefshme, shifra më e lartë e regjistruar ndonjëherë.
Ndryshe nga lejet e reja, ku punësimi ishte arsyeja kryesore, për lejet e vlefshme në total bashkimi familjar ishte arsyeja dominuese.
Në numër të lejeve të vlefshme, shtetasit marokenë kryesonin me 2.2 milionë, të ndjekur nga shtetasit turq me 2 milionë dhe ukrainasit me 1.7 milionë.
Të dhënat tregojnë kështu një rritje të ndjeshme të lejeve të reja të qëndrimit në BE gjatë vitit 2025, me punësimin, bashkimin familjar dhe arsimin si tre arsyet kryesore të migrimit të ligjshëm drejt vendeve të Unionit.
