Moskë, 7 maj, Zhurnal.mk – Parada tradicionale e 9 majit që në Moskë, në Sheshin e Kuq, feston Ditën e Fitores — pra kapitullimin e Gjermanisë naziste gjatë Luftës së Dytë Botërore — në këtë edicion të 81-të nuk do të shohë në paradë raketa, bomba apo tanke të çdo lloji.
Kjo për të shmangur rrezikun e sulmeve terroriste, ka deklaruar Kremlini, pra inkursione të mundshme të dronëve ukrainas.
Megjithatë, do të jetë një paradë “inovative”, sepse do të ketë një lidhje të caktuar me trupat në frontin e “operacionit special ushtarak”.
Ndërsa është konfirmuar kalimi i skuadrës akrobatike ajrore që do të ngjyrosë qiellin me ngjyrat e fuqisë ruse.
Bie popullariteti i Putinit
Megjithatë, atmosfera në Rusi është e rëndë, madje gjithnjë e më shumë; tashmë është e vështirë të dallosh nëse situata po përkeqësohet apo ka qenë gjithmonë kështu.
Ajo që është e sigurt, sipas sondazhit të 30 prillit të publikuar nga instituti i pavarur kërkimor Levada, është se mbështetja për Vladimir Putinin ka rënë në 79%, tetë pikë përqindje më pak krahasuar me shtatorin e vitit 2025.
Edhe sipas instituteve proqeveritare, si FOM — Fondacioni për Opinionin Publik — të dhënat janë në rënie.
Levada shpjegon se 16% e të anketuarve e kundërshtojnë qartë punën e presidentit (+5% krahasuar me shtatorin 2025).
Shkalla e miratimit për Putinin është më e lartë tek gratë (83%), të rinjtë nën 24 vjeç (83%), qytetarët më të pasur (84%), banorët e Moskës (83%), ata që informohen përmes televizionit dhe kanaleve MAX (83% dhe 85%), si dhe ata që besojnë se gjërat në vend po shkojnë në drejtimin e duhur (98%).
Ndërsa ata që e kundërshtojnë më shumë Putinin janë burrat (21%), personat nga 40 deri në 54 vjeç (17%), shtresat më të varfra të popullsisë (19% mes atyre që mezi kanë mjaftueshëm për të ngrënë), përdoruesit e YouTube si burim informacioni (28%) dhe ata që mendojnë se vendi po merr një drejtim të gabuar (45%).
Shtrëngimi digjital: bllokimi i Telegramit dhe lufta kundër VPN-ve
Lajmet që tregojnë për këtë përkeqësim janë të shumta: ekonomia është në vështirësi serioze dhe të drejtat e liritë po kufizohen gjithnjë e më shumë në çdo nivel.
Reprimimi më i fundit dhe më i bujshëm ishte ndërprerja e internetit në mars për rreth tre javë dhe bllokimi i Telegramit, platformës së mesazheve që ishte bërë shumë popullore pas mbylljes së WhatsApp-it.
Pasojat kanë qenë të rënda jo vetëm për liritë individuale, por edhe për ekonominë dhe tregtinë. Për të vazhduar përdorimin e Telegramit, rusët instaluan masivisht VPN-të (Virtual Private Network), ose “lidhje të sigurta”, që ndihmojnë në anashkalimin e kufizimeve duke fshehur adresën IP dhe duke e drejtuar trafikun përmes një serveri të largët të menaxhuar nga një ofrues tjetër.
Por tani Kremlini po përpiqet, natyrisht, të ndalojë, bllokojë dhe sanksionojë përdorimin e VPN-ve. Sipas autoriteteve, të gjithë duhet të përdorin MAX dhe VKontakte, dy rrjete sociale që shërbimet sekrete mund t’i kontrollojnë.
Represioni politik dhe heshtja ndaj opozitës
Reprimimet e synuara nuk po ndalen. Ditët e fundit u bë publike lajmi se Alexander Shishlov, deputet i partisë opozitare Jabloko në Asamblenë Legjislative të Shën Petersburgut, është detyruar të japë dorëheqjen sepse është nën hetim me akuzën për “ekstremizëm”, vetëm pse kishte ripublikuar një intervistë trevjeçare të Grigory Yavlinsky-t — ekonomist dhe figurë politike e Jablokos — ku përmendej opozitari tashmë i ndjerë Alexei Navalny.
“Fatkeqësisht, nuk është shaka, por realiteti aktual rus”, komentoi opozitari Vladimir Kara-Murza duke e shpërndarë lajmin në kanalin e tij Telegram.
Konstantin Larionov: një fytyrë e re e disidencës?
Në këtë situatë lind pyetja se sa do të mund të rezistojë i riu Konstantin Larionov, të cilin Novaja Gazeta Europa e quan “fytyra e re e opozitës në Rusi”.
Vetëm 29 vjeç, ai u formua politikisht duke punuar në fushatën presidenciale të Boris Nadezhdin në vitin 2024. Tani po përpiqet të bëhet një pikë referimi për lëvizjet opozitare në rajonin e tij, Kaluga, ku synon të kandidojë për Dumën e Shtetit.
Rruga e tij pritet të jetë plot pengesa dhe rreziqe. Ai po mbledh rreth vetes njerëz që kërkojnë ndryshim dhe ka hapur qendra në Vladimir, Tomsk dhe Veliki Novgorod, përveç Kalugës. Ndërkohë organizon protesta për të kërkuar internet të lirë.
