Pragë, 13 tetor Zhurnal.mk – Qëndrimet mes vendeve të Bashkimit Evropian ndryshojnë lidhur me kufizimin e mundësisë së vetos në procesin e zgjerimit. Një pjesë e shteteve anëtare kërkojnë shqyrtim më të hollësishëm të mekanizmave mbrojtës, ndërsa të tjerat këmbëngulin në ruajtjen e vendimmarrjes me unanimitet.
Komisionerja evropiane për Zgjerim, Marta Kos, theksoi se propozimet janë të guximshme, por se rrethanat aktuale gjeopolitike kërkojnë më shumë vendosmëri dhe një proces më fleksibil të marrjes së vendimeve.
Austria, Çekia dhe Sllovakia kanë dorëzuar një dokument jozyrtar, të njohur si non-paper, në të cilin çështjet dypalëshe i kanë cilësuar si pengesë për integrimin evropian dhe si faktor që ngadalëson procesin e anëtarësimit të vendeve kandidate. Në këtë kontekst, ato kanë përmendur rastet e Kroacisë dhe Malit të Zi, ndërsa përmenden gjithashtu edhe Maqedonia e Veriut dhe Bullgaria.
Të tria shtetet propozojnë që mosmarrëveshjet dypalëshe të zgjidhen përmes bisedimeve të drejtpërdrejta mes shteteve, në mënyrë që ato të mos pengojnë përparimin e vendeve kandidate dhe që këto të fundit të përfshihen gradualisht në politika të caktuara të Bashkimit Evropian.
Komisionerja evropiane Marta Kos deklaroi se qëndrimet ndryshojnë si mes vendeve kandidate, ashtu edhe mes shteteve anëtare të BE-së.
„Nga njëra anë janë vendet kandidate, të cilat tani po shohin se ne nuk po ua heqim të drejtën e vetos. E vetmja gjë që sugjerojmë është që ato, në baza vullnetare, të bëjnë një lloj deklarate se nuk do të sjellin çështje dypalëshe në procesin e zgjerimit. Nga ana tjetër, qëndrimet e vendeve anëtare janë shumë të ndryshme: disa prej tyre dëshirojnë që mekanizmat mbrojtës të shqyrtohen më thellësisht, ndërsa të tjerat thonë: ‘Ne duam t’i përmbahemi plotësisht parimit të unanimitetit’“, theksoi Kos.
Megjithatë, propozimi ka nxitur reagime si te vendet anëtare të Bashkimit Evropian, ashtu edhe te vendet kandidate për anëtarësim.
„Pika e tretë është gjithashtu shumë e rëndësishme. Ne i përmbahemi parimit të bazuar në merita, gjë që është e domosdoshme. Nga ana tjetër, ky proces kërkon kohë. Prandaj, duhet të vendosim mekanizma të rinj dhe këtë po e bëjmë tashmë. Ne e quajmë integrim gradual të përforcuar, ndërsa unë e quaj ‘më shumë Evropë para anëtarësimit’“, shtoi Marta Kos.
Duke iu referuar zhvillimeve gjeopolitike në botë, komisionerja evropiane për Zgjerim theksoi se Bashkimi Evropian dhe vendet kandidate mund t’i tejkalojnë sfidat përmes bashkëpunimit, veçanërisht në kushtet e sulmeve hibride, dezinformimit dhe sfidave të përgjithshme të sigurisë.
