Shkup, 9 shtator, Zhurnal.mk – Rezultatet e PISA 2025, të publikuara gjatë ditës së djeshme, tregojnë se nxënësit nga Maqedonia e Veriut janë shumë poshtë mesatares globale. Në matematikë, mesatarja e OECD-së është rreth 472 pikë, kurse nxënësit tanë kanë marrë 379 pikë, në shkencat natyrore mesatarja është 482 pikë, kurse nxënësit në Maqedoni kanë marrë 377 pikë. Fatkeqësia është se edhe në lexim jemi shumë dobët, kur nxënësit kanë marrë vetëm 354 pikë. Fatkeqësisht, arsimi bashkë me shëëndetësinë janë ndër sektorët më të dobët në vend, shkruan “Zhurnal.mk”.
Rreth 7 mijë nxënës u testuan, rezultatet shumë të dobëta
Nxënësit 15-vjeçarë nga Maqedonia e Veriut mbeten dukshëm nën mesataren e vendeve të Organizatës për Bashkëpunim Ekonomik dhe Zhvillim (OECD) në ciklin e fundit të testimit ndërkombëtar PISA. Rezultatet e PISA 2025, të publikuara sot, tregojnë se nxënësit nga Maqedonia e Veriut morën 379 pikë në matematikë, 354 pikë në të kuptuarit e leximit dhe 377 pikë në shkencë. Në matematikë, mesatarja e OECD-së është rreth 472 pikë , ndërsa në shkencat natyrore mesatarja është 482 pikë .
Testimi PISA vlerëson njohuritë dhe aftësitë e 15-vjeçarëve në zbatimin e njohurive në situata të botës reale, dhe në ciklin e vitit 2025, fokusi kryesor ishte në shkencat natyrore, përveç matematikës, të kuptuarit të leximit dhe zgjidhjes së problemeve në një mjedis dixhital.
Sipas ministrisë studimi është bërë në më shumë se 125 shkolla dhe rreth 7,500 nxënës u përfshinë në zbatim.
Krahasuar me matjen e mëparshme në vitin 2022, rezultatet e nxënësve nga Maqedonia e Veriut në vitin 2025 janë më të ulëta në të tre fushat. Në matematikë, rezultati ra nga 389 në 379 pikë , ose me 10 pikë. Në të kuptuarit e leximit, ka një rënie nga 359 në 354 pikë , dhe në shkencat natyrore nga 380 në 377 pikë.
Për krahasim, PISA 2022 tashmë ka treguar një përkeqësim të ndjeshëm krahasuar me vitin 2018: atëherë nxënësit nga Maqedonia e Veriut kishin 394 pikë në matematikë, 393 pikë në lexim dhe 413 pikë në shkencat natyrore. Sipas OECD-së, rezultatet në vitin 2022 ishin më të ulëta se në vitin 2018 në të tre fushat.
Vetëm rreth një e treta e nxënësve arrijnë nivelin bazë, të dytë të shkrim-leximit matematik, ndërsa në vendet e OECD-së rreth dy të tretat e nxënësve e arrijnë këtë.
Në të kuptuarit e leximit, rezultati është 354 pikë. Kjo do të thotë që një pjesë e madhe e 15-vjeçarëve kanë vështirësi serioze me detyrat që kërkojnë kuptim, lidhje dhe vlerësim të informacionit nga tekstet, shkruan “Zhurnal.mk”.
Nxënësit nuk dinë shkrim-leximi funksional
Në ciklin e mëparshëm, PISA 2022, Maqedonia e Veriut kishte një rezultat leximi prej 359 , duke e bërë rezultatin e ri një rënie prej pesë pikësh. Në vitin 2022, vendi u rendit i 71-ti nga 81 pjesëmarrës.
Në shkencat natyrore, studentët morën 377 pikë , krahasuar me një mesatare prej rreth 482 pikësh në OECD .
Në PISA 2022, rezultati i Maqedonisë së Veriut në këtë fushë ishte 380 pikë , duke treguar se as këtu nuk ka pasur ndonjë përmirësim të ndjeshëm.
Një nga treguesit më të rëndësishëm në PISA është përqindja e nxënësve që arrijnë të paktën nivelin bazë, të dytë të njohurive. Sipas të dhënave të publikuara, në Maqedoninë e Veriut vetëm rreth 26 përqind e nxënësve arrijnë nivelin bazë në lexim, ndërsa mesatarja në vendet e OECD-së është rreth 69 përqind. Në matematikë, rreth 32 përqind arrijnë nivelin bazë , krahasuar me rreth 65 përqind në vendet e OECD-së, shkruan “Zhurnal.mk”.
Maqedonia e Veriut mbetet vetëm para Kosovës
PISA 2025 tregon gjithashtu se hendeku arsimor midis studentëve nga prejardhje të ndryshme sociale dhe ekonomike mbetet i konsiderueshëm.
Në krahasimin rajonal, Maqedonia e Veriut është pas Sllovenisë, Kroacisë, Serbisë dhe Malit të Zi në të tre fushat kryesore, ndërsa në shumicën e kategorive është përpara Kosovës.
PISA 2025 anketoi më shumë se 760,000 15-vjeçarë nga 91 vende dhe ekonomi , dhe rezultatet globale tregojnë një rënie në arritjet mesatare në lexim, matematikë dhe shkencë.
Të dhënat e OECD-së tregojnë se nxënësit që ndjekin kopshtet për të paktën një vit kanë rezultate dukshëm më të larta në moshën 15-vjeçare. Maqedonia e Veriut ka përqindje të ulët të vijimit parashkollor krahasuar me vendet e zhvilluara.
Duhet të zbatohet me përpjekje të plotë sistemi i avancimit në karrierë dhe rritja e pagave për të tërhequr talentet më të mira në fakultetet pedagogjike. Profesorët duhet të trajnohen posaçërisht se si të mësojnë leximin me kuptim dhe analizën e të dhënave, e jo thjesht riprodhimin e teksteve shkollore.
Për të plotësuar dhe përmirësuar arsimin në Maqedoninë e Veriut pas rezultateve të dobëta në testimet ndërkombëtare PISA (ku nxënësit vazhdimisht kanë ngecur nën mesataren e OECD-së në matematikë, lexim dhe shkencë), vendi ka nevojë për reforma të thella strukturore. Rezultatet tregojnë se sistemi nuk duhet të bazohet më në mësimin përmendësh, por në zhvillimin e mendimit kritik, shkruan “Zhurnal.mk”.
